Vinylplaten ordenen: 7 manieren om ze terug te vinden

Om vinylplaten te ordenen, kies je één hoofdvolgorde die past bij hoe je naar muziek zoekt. Alfabetisch op artiest, of op genre en dan op artiest, past bij de meeste collecties. Schrijf voor elk lastig geval een regel op, zoals bands die met “The” beginnen en verzamelalbums, zet een etiket op elke plank of doos en bewaar de platen rechtop. Noteer daarna in je catalogus op welke plank elke plaat staat, zodat je hem met een zoekopdracht terugvindt.

VinylBox, een onafhankelijke iPhone- en iPad-app voor vinylplaten, cd’s en cassettes die met je Discogs-account werkt, zorgt dat je dat plankenplan op zak hebt. Maak een map voor elke plank of doos, zet elke plaat al tijdens het scannen in zijn map en gebruik labels voor thema’s die over meerdere planken heen lopen. Doorzoek daarna je collectie, en de pagina van een plaat laat zien op welke plank hij staat.

Download VinylBox voor iPhone en iPad

Wat is de beste manier om vinylplaten te ordenen?

Voor de meeste collecties is de beste manier om vinylplaten te ordenen alfabetisch op artiest, binnen een paar brede afdelingen per genre als je op stemming door je platen bladert. Zo’n indeling groeit mee met de collectie, en iedereen kan een plaat terugzetten. Het beste systeem is het systeem dat je bij het terugzetten elke keer kunt volgen.

Een indeling op hoeskleur of stemming staat mooi in een krat waarin je platen uitstalt, maar zodra een collectie niet meer op één plank past, is het lastig om platen op de juiste plek terug te zetten.

7 manieren om vinylplaten te ordenen

1. Alfabetisch op artiest

Werkt goed als: je platen op naam zoekt, of anderen ze terugzetten.

Lastige gevallen: bands die met “The” beginnen, soloartiesten, samenwerkingen, naamswijzigingen, namen die met een cijfer beginnen, en verzamelalbums.

Sorteerregel: negeer “The”, zet personen op achternaam, zet een samenwerking bij de artiest die als eerste wordt genoemd, en orden de albums van elke artiest op het jaar van eerste uitgave. Houd een artiest die van naam is veranderd bij de naam die op de meeste van je platen staat, met een scheidingskaart voor de andere naam. Zet namen die met een cijfer beginnen vóór de A, en verzamelalbums en soundtracks na de Z, op titel.

Hypothetisch voorbeeld: met verzonnen artiesten komen The Vellichords onder de V, Odessa Brightwater onder de B, en haar duetalbum met Jory Wexcombe op jaar tussen haar eigen albums.

2. Op genre, dan op artiest

Werkt goed als: je muziek kiest op stemming, of je collectie meerdere genres omvat.

Lastige gevallen: albums die tussen genres in vallen, steeds meer afdelingen voor subgenres, en verzamelalbums.

Sorteerregel: houd de afdelingen zo breed dat je nooit twijfelt, zet alle platen van een artiest in één afdeling, en zet verzamelalbums op titel aan het eind van hun afdeling.

Hypothetisch voorbeeld: het verzonnen verzamelalbum Kettlehollow Soul Sessions komt aan het eind van de soulafdeling, onder de K.

3. Op platenlabel

Werkt goed als: je collectie draait om platenlabels, reeksen of scenes.

Lastige gevallen: gezamenlijke releases, sublabels, en catalogusnummers met zowel letters als cijfers.

Sorteerregel: zet gezamenlijke releases bij het eerste platenlabel dat op het middenlabel gedrukt staat, en orden elk platenlabel daarna op catalogusnummer, waarbij je de cijfers als getallen leest, zodat 9 vóór 10 komt.

4. Op componist

Werkt goed als: je klassieke muziek of opera verzamelt en een werk zoekt, geen uitvoerder.

Lastige gevallen: albums met meerdere componisten, boxsets en recitals.

Sorteerregel: orden op de componist van het eerste werk op het album, dan op werk, dan op dirigent of solist.

5. Chronologisch

Werkt goed als: je een carrière of een tijdperk op volgorde wilt horen, binnen de afdeling van een artiest of platenlabel.

Lastige gevallen: heruitgaven, verzamelalbums en platen zonder jaartal.

Sorteerregel: gebruik het jaar waarin het album voor het eerst uitkwam, niet het jaar waarin jouw exemplaar is geperst, en zet platen zonder jaartal aan het eind van hun afdeling tot je ze hebt nagekeken.

6. Op formaat en grootte

Werkt goed als: je lp’s, 7-inch singles, 10-inch platen en cd’s hebt.

Lastige gevallen: hetzelfde album op vinyl en cd, boxsets, en extra grote verpakkingen.

Sorteerregel: geef elke grootte een eigen plank of doos, zoals de Library of Congress aanraadt voor platen met verschillende diameters, gebruik daarin steeds dezelfde volgorde, en schrijf artiestennamen in elk formaat op dezelfde manier. In VinylBox verzamelt een slimme map met “Formaten” ingesteld op CD elke cd, waar hij ook staat.

7. Op genummerde plank of doos

Werkt goed als: je collectie groot is of verspreid staat over kamers en dozen, en je vaker zoekt dan bladert.

Lastige gevallen: platen die verhuizen, volle planken waardoor je alles moet verschuiven, en nieuwe aanwinsten.

Sorteerregel: geef elke plank en doos een korte code, zoals A1 of Doos 3, plak er een etiket met die code op, en leg voor elke plaat de code vast; werk die bij zodra een plaat verhuist. Kan een rij ooit meer dan negen planken tellen, gebruik dan vanaf het begin twee cijfers (A01, A02…), zodat de codes op volgorde blijven in elke lijst die op naam is gesorteerd. In VinylBox wordt elke code een map, en de pagina van een plaat laat zien op welke plank hij staat (zie de stappen hieronder).

Hoe orden je een grote platencollectie?

Orden een grote platencollectie in lagen: brede afdelingen, een sorteervolgorde binnen elke afdeling en een code op elke plank of doos, vastgelegd in je catalogus. Dan vertelt een zoekopdracht je waar een plaat staat.

• Plan eerst de afdelingen. Tel wat je per genre of formaat hebt, en geef de grootste groepen de meeste ruimte. Filter je collectie in VinylBox op genre, stijl of formaat om elke groep te zien; Collectie-inzichten, onderdeel van VinylBox Pro, vanaf slechts € 1,99 per maand, toont je topgenres, ‑stijlen en ‑formaten.
• Zet op elke plank en doos één code, op de plank precies zo gespeld als in je catalogus.
• Bewaar platen rechtop, op planken die op hun gewicht berekend zijn: platen wegen gemiddeld 52 kilo of meer per strekkende meter plank (verzorgingsgids van de Library of Congress, in het Engels).

Hypothetisch voorbeeld: een plankenplan voor een collectie in twee kamers.

Een collectie in dozen geërfd? Onze gids over een geërfde platencollectie helpt je te beslissen wat je houdt.

Ideeën voor je platenkast die het opbergen makkelijker maken

• Scheidingskaarten met tabs voor elke letter of afdeling.
• Ruimte aan het eind van elke afdeling, met een tussenschot dat de platen rechtop houdt, zodat je voor nieuwe aanwinsten niet een hele wand hoeft te verschuiven.
• Een krat “Op te bergen” voor nieuwe aanwinsten en platen die je nog niet hebt herkend. Onze gidsen over het herkennen van een vinylpersing en het herkennen van een cd-editie behandelen de controles.
• Een plek voor “Draait nu” bij de draaitafel, zodat gedraaide platen volgens de regel teruggaan, en niet in het eerste het beste gat.

Hoe vind je een plaat terug in je collectie?

Leg elke plank of doos vast als map in je catalogus en zoek de plaat dan op. In VinylBox toont de pagina van een plaat zijn Discogs-map, en daarmee zijn plank.

1. Download VinylBox en log in met Discogs. Je collectie wordt gesynchroniseerd, met de mappen, beoordelingen van de staat en notities. Nieuw op Discogs? Maak dan gratis een account aan via het inlogscherm van VinylBox.

2. Maak een map voor elke plank of doos. Tik in “Mijn VinylBox” op de + naast “Mappen”, typ de code van de plank, zoals A1 of Doos 1, en tik op “Map maken”. De map verschijnt ook op Discogs.

   

3. Zet elke plaat in de map van zijn plank. Voeg je een plaat toe, scan hem dan, kies je versie, tik op “+ Voeg Toe Aan VinylBox” en stel daarna in hetzelfde venster “Mappen” in. Staat hij al in je collectie, open hem dan en wijzig “Mappen” onder “In je collectie”; platen die je niet indeelt, blijven in “Niet gecategoriseerd”.

   

4. Noteer de uitzonderingen. Gebruik “Notities”, onder “In je collectie”, voor alles wat de map niet vertelt, zoals “Boxset, onderste plank van B1” of “Uitgeleend aan Sam, 12 oktober”.

   

5. Zoek een plaat op om zijn plank te vinden. Typ een artiest, albumtitel of jaar in “Doorzoek je collectie” bovenaan “Mijn VinylBox”, open de plaat en lees “Mappen” af onder “In je collectie”: die map is zijn plank.

   

Zonder bereik kun je in VinylBox nog steeds door je gesynchroniseerde collectie bladeren: de mappen, slimme mappen en labels.

Zonder de app heeft de collectiepagina op de website van Discogs een zoekveld en “Manage Collection Folders” (Collectiemappen beheren) (uitleg van Discogs over de collectiefunctie, in het Engels); in een spreadsheet doet een kolom “Locatie” hetzelfde. Bekijk hoe VinylBox met je Discogs-collectie werkt.

Mappen, labels of slimme mappen: wat gebruik je?

Mappen zeggen waar een plaat staat; labels en slimme mappen zeggen wat het is. Een exemplaar zit steeds in maar één Discogs-map, dus gebruik de map voor de plank en geef al het andere een label.

Mappen kunnen, zoals hieronder, genres of thema’s volgen, maar pas met een map per plankcode vertelt een zoekopdracht je waar een plaat staat. Volgen jouw mappen thema’s, zoals “Cadeau”, geef die platen dan een label, exporteer je collectie (zie hieronder) en deel ze daarna opnieuw in per plank.

Labels: tik op de knop voor labels naast “✓ In VinylBox” op de pagina van een plaat, of in het scanvenster na het opslaan, en kies een label zoals “Gesigneerd”, of maak daar een nieuw label aan. Je kunt een label ook weer van een plaat verwijderen, zoals “Nu in rotatie” zodra de plaat weer op zijn plank staat.

Slimme mappen: maak er een aan vanuit “Mijn VinylBox”. Geef hem een naam en een beschrijving, voeg dan filters toe zoals “Releasejaar”, “Formaten”, “Genres” en “Stijlen”, en hij vult zichzelf met elke plaat die overeenkomt, op welke plank die ook staat. Slimme mappen kun je in de gratis versie uitproberen, en met VinylBox Pro, vanaf slechts € 1,99 per maand, maak je onbeperkt mappen, slimme mappen en labels.

Onze gids over het catalogiseren van een platencollectie helpt je de mappen plank voor plank op te zetten.

Hoe houd je je platencollectie op orde?

Om je platencollectie op orde te houden, wijzig je de map van een plaat zodra hij verhuist, controleer je wat nog niet is ingedeeld en test je het systeem af en toe.

• Wijzig de map voordat je een verplaatste plaat neerzet, anders wijst je catalogus naar de verkeerde plank.
• Test het systeem. Kies vijf platen uit je catalogus, zoek ze elk op hun plank en zet ze terug. Kom je voor een verrassing te staan, pas dan de regel aan, niet alleen de plaat.
• Controleer wat nog niet is ingedeeld. “Niet gecategoriseerd” in “Mijn VinylBox” toont de platen zonder plankmap, en “Collectie Onderhoud” telt de platen waarbij de staat of een map nog ontbreekt.
• Exporteer voordat je gaat omruimen. Tik op “Collectie exporteren” in “Mijn VinylBox” voordat je de platen van een plank naar andere mappen verplaatst, met “Mapnaam” ingeschakeld onder “Op te nemen gegevens”, zodat de oude mapnamen bewaard blijven. Onze gids over een back-up maken van je Discogs-collectie legt uit wanneer en hoe.

Schrijf de regels op waar je je platen opbergt. Hypothetisch voorbeeld: een kaart met sorteerregels op plank A1, bij het plankenplan hierboven:

• Plankcodes: A1 t/m A5 in de woonkamer, van links naar rechts en van boven naar beneden; B1, Doos 1 en Doos 2 in de logeerkamer.
• Boxsets: de onderste plank van hun afdeling, met een notitie in de catalogus.
• Nieuwe aanwinsten: het krat “Op te bergen”, dat elke zondag wordt leeggemaakt.
• Uitgeleend: een notitie met de naam en de datum.

Veelgestelde vragen

Kun je vinylplaten beter op alfabet of op genre ordenen?

Alfabetisch op artiest is het makkelijkst bij te houden, omdat elke plaat maar op één plek kan staan. Afdelingen per genre passen bij wie op stemming kiest, maar dan heb je een regel nodig voor crossoveralbums. Veel verzamelaars combineren beide: een paar brede afdelingen per genre, met daarin de artiesten van A tot Z.

Moet je vinylplaten rechtop of plat bewaren?

Bewaar vinylplaten rechtop, op hun kant, en stapel ze nooit plat. De Library of Congress raadt degelijke kasten aan, met om de 10 à 15 cm een stevig tussenschot dat de hele hoes ondersteunt, en adviseert om verschillende maten apart te houden. Zet een tussenschot neer overal waar platen op een halfvolle plank scheef kunnen zakken, en bewaar de collectie op een koele, relatief droge plek, niet op zolder of in de kelder.

Kan ik in Discogs zien op welke plank een plaat staat?

Ja, als elke plank of doos een map is in je Discogs-collectie. Zet in VinylBox elke plaat in de map van zijn plank, zoek hem daarna op met “Doorzoek je collectie” en lees “Mappen” af op zijn pagina. Ook op de website van Discogs kun je mappen beheren en je collectie doorzoeken.

Kun je je platencollectie gratis ordenen met VinylBox?

VinylBox is gratis te downloaden in de App Store, met een gratis versie om mee te beginnen, perfect voor kleinere collecties. Mappen, labels en “Collectie Onderhoud” zitten in de gratis versie, en slimme mappen kun je gratis uitproberen. Releases die je vanuit VinylBox toevoegt, tellen mee voor de limiet van de gratis versie, dus voor een grote collectie heb je misschien VinylBox Pro nodig, vanaf slechts € 1,99 per maand. Daarmee maak je onbeperkt mappen, slimme mappen en labels, en krijg je er Collectie-inzichten bij.

Verandert ordenen in VinylBox mijn Discogs-collectie?

Mappen en notities wel: mappen die je aanmaakt en platen die je in VinylBox indeelt, worden gesynchroniseerd met je Discogs-account, en wijzigingen op Discogs komen door in de app. Labels en slimme mappen niet: VinylBox bewaart ze privé in iCloud en synchroniseert ze tussen je Apple-apparaten, niet met Discogs. VinylBox is onafhankelijk en niet gelieerd aan Discogs.

Begin met één plank: geef hem een code, maak de map ervoor aan in VinylBox en zet elke plaat die erop staat in die map. Vindt een zoekopdracht de platen van die plank, neem dan de volgende.

Download VinylBox in de App Store